Węgorz
Węgorz europejski (Anguilla anguilla) to bez wątpienia najbardziej zagadkowa ryba żyjąca w polskich wodach. Choć z wyglądu przypomina węża, jest rybą kostnoszkieletową o niezwykłym cyklu życiowym, który do dziś fascynuje naukowców i wędkarzy. Jako gatunek katadromiczny, większość życia spędza w wodach słodkich, by na rozród udać się w daleką podróż do oceanu.
Mistrz śliskiego kamuflażu
Węgorz posiada unikalną anatomię, która pozwala mu na życie w gęstym mule i podwodnych zakamarkach:
Budowa ciała: Jest silnie wydłużone, wężowate i niemal okrągłe w przekroju poprzecznym (tylko ogon jest bocznie spłaszczony).
Płetwy: Nie posiada płetw brzusznych. Płetwa grzbietowa i odbytowa są połączone z ogonową, tworząc jeden ciągły fałd płetwowy.
Skóra: Pokryta jest bardzo grubą warstwą śluzu oraz drobnymi, niemal niewidocznymi łuskami, które wykształcają się dopiero około 5. roku życia.
Ubarwienie: Zmienne w zależności od wieku i środowiska – grzbiet od ciemnobrązowego do oliwkowozielonego, boki jaśniejsze, a brzuch brudnobiały lub żółtawy.
Zagadka Morza Sargassowego
Wszystkie węgorze europejskie rodzą się w tym samym miejscu – w Morzu Sargassowym (Zatoka Meksykańska), na głębokości około 1000 metrów.
Leptocefale: Przezroczyste larwy dryfują z prądami morskimi w stronę Europy przez około 3 lata.
Węgorze szkliste: U wybrzeży kontynentu przekształcają się w formy przezroczyste, które zaczynają wstępować do rzek.
Wędrówka lądowa: Węgorze potrafią pełzać po wilgotnej trawie i pokonywać przeszkody lądowe, aby zasiedlić odcięte od rzek zbiorniki.
Powrót: Po 7–15 latach (a czasem znacznie dłużej) ryby przechodzą metamorfozę w tzw. węgorze srebrzyste i wyruszają w ostatnią podróż powrotną do oceanu, gdzie po tarle giną.
Środowisko i dieta
Węgorz to nocny drapieżnik, który dzień spędza zagrzebany w mule lub ukryty pod korzeniami.
Menu: Żywi się głównie fauną denną: bezkręgowcami, rakami (szczególnie podczas wylinki), ikrą oraz małymi, chorymi lub rannymi rybami.
Zmysły: Ponieważ jest krótkowidzem, w polowaniu polega głównie na doskonale rozwiniętym węchu.
Mit padliny: Wbrew powszechnym legendom, węgorz nie jest „padlinożercą” – reaguje na zapach krwi, ale nie tknie nieświeżego pokarmu.
Uwaga – Toksyczna krew: Krew węgorza zawiera ichtiotoksynę, która działa podobnie do jadu węży i jest niebezpieczna dla ssaków (powoduje m.in. bolesne obrzęki i skurcze). Toksyna ta rozkłada się dopiero w temperaturze powyżej 58°C.
