Troć
Troć (Salmo trutta) to jedna z najbardziej fascynujących ryb w naszych wodach. Jest bliską krewniaczką łososia i pstrąga potokowego – w rzeczywistości troć i pstrąg potokowy to ten sam gatunek, który przyjął inne strategie życiowe. Troć jest symbolem potęgi natury, determinacji w dążeniu do celu i czystości rzek pomorskich.
Srebro i siła
Troć to ryba o potężnej, muskularnej budowie, idealnie przystosowana do pokonywania silnego nurtu rzek i dalekich wędrówek morskich.
Sylwetka: Torpedowata, nieco bardziej krępa i wyższa niż u łososia.
Ubarwienie (faza morska): Intensywnie srebrzyste boki i brzuch, grzbiet ciemniejszy, stalowoniebieski. Na bokach ciała (również poniżej linii bocznej) znajdują się liczne, czarne plamki, często w kształcie iksów lub nieregularnych kropek.
Szata godowa: Gdy ryba wchodzi do rzek na tarło, jej ciało ciemnieje, a u samców pojawiają się miedziane i brązowe odcienie. Dolna szczęka samców może wykształcić charakterystyczny hak.
Płetwy: Posiada płetwę tłuszczową (cecha łososiowatych). Płetwa ogonowa jest zazwyczaj prosto ścięta lub tylko lekko wcięta (u łososia jest bardziej wcięta).
Dwie twarze troci
W Polsce spotykamy dwie główne formy ekologiczne tej ryby:
Troć wędrowna (Salmo trutta m. trutta): Ryba anadromiczna. Rodzi się w rzece, spływa do Bałtyku, by tam szybko rosnąć, a po kilku latach wraca do macierzystej rzeki na tarło.
Troć jeziorowa (Salmo trutta m. lacustris): Całe życie spędza w wodzie słodkiej. Jej „morzem” są wielkie, głębokie jeziora (np. Wdzydze, Mamry, Morskie Oko), a na tarło wstępuje do dopływających do nich rzek.
Troć a Łosoś: Jak je odróżnić?
To jedno z najtrudniejszych zadań dla początkującego przyrodnika. Diabeł tkwi w szczegółach:
| Cecha | Troć | Łosoś |
| Trzon ogona | Gruby i silny (trudno go chwycić ręką) | Wąski i smukły (łatwo go „uchwycić”) |
| Kropki | Liczne, również poniżej linii bocznej | Mniej liczne, głównie powyżej linii bocznej |
| Płetwa ogonowa | Prosta lub lekko wcięta | Wyraźnie wcięta (w kształcie litery V) |
| Pysk | Sięga za tylną krawędź oka | Sięga do tylnej krawędzi oka |
Dieta i zachowanie
W morzu i jeziorze: Troć jest agresywnym drapieżnikiem. Poluje na stada śledzi, szprotek, dobijaków oraz skorupiaki. Dzięki bogatej diecie rośnie bardzo szybko.
W rzece: Podczas wędrówki na tarło troć (podobnie jak łosoś) praktycznie przestaje przyjmować pokarm. Atakuje przynęty wędkarskie raczej z agresji i instynktu obrony terytorium niż z głodu.
Rozmnażanie
Tarło troci odbywa się jesienią (październik–grudzień) w rzekach o żwirowym dnie i szybkim nurcie.
Gniazda: Samica ogonem wykopuje w dnie rynny (gniazda tarłowe), w których składa ikrę.
Kelt: W przeciwieństwie do łososi pacyficznych, trocie nie giną masowo po tarle. Ryby, które przeżyły wysiłek i wracają do morza, nazywamy keltami. Mogą one przystępować do tarła kilka razy w życiu.
